prof. Danuta Dobrowolska-Marucha

Danuta Dobrowolska-Marucha – teo­re­tyk muzyki, prof. sztuk muzycz­nych, spe­cja­li­sta w zakre­sie kształ­ce­nia słu­chu. Twórca nowo­cze­snych metod naucza­nia, pro­pa­ga­tor idei opar­cia pro­cesu kształ­ce­nia słu­chu na wszech­stron­nej ana­li­zie dzieła muzycz­nego w jego auten­tycz­nej postaci brzmie­nio­wej. Autorka pierw­szego pol­skiego pod­ręcz­nika do kształ­ce­nia słu­chu opar­tego na nagra­niach frag­men­tów lite­ra­tury muzycz­nej – Dyk­tanda muzyczne i pierw­szego pol­skiego pod­ręcz­nika o cha­rak­te­rze mono­gra­ficz­nym – Ćwicze­nia do kształ­ce­nia słu­chu – wybór z utwo­rów F. Cho­pina. Autorka 37 publi­ka­cji w tym 8 książek.

Ukoń­czyła Liceum Muzyczne w War­szawie w kla­sie for­tepianu Wandy Łosa­kie­wicz i w kla­sie teo­rii muzyki Alek­san­dra Jarzęb­skiego, a następ­nie Pań­stwową Wyż­szą Szkołę Muzyczną w War­szawie w zakre­sie teo­rii muzyki (dyplom z wyróż­nieniem w 1968) stu­diu­jąc u pro­fe­so­rów: Marii Dziewul­skiej, Zofii Kielanow­skiej, Witolda Rudziń­skiego, Ste­fana Śledziń­skiego i wła­snego ojca, Andrzeja Dobrowol­skiego. Odbyła stu­dia pody­plo­mowe u Nadii Boulan­ger w Paryżu (1968−1969), a następ­nie stu­dia dok­toranc­kie w zakre­sie teo­rii muzyki w Pań­stwowej Wyż­szej Szkole Muzycz­nej w War­szawie (1973−1975). Uczest­niczyła w Mię­dzy­na­ro­do­wych Kur­sach Metody Kodálya w Esz­ter­gom (1983) i Kec­skemét (1985) oraz w polsko-węgierskich semi­na­riach kodalyow­skich w Zako­pa­nem, Cie­szy­nie, Łańcu­cie i Gdańsku.

Pracę peda­go­giczną roz­poczęła jesz­cze w cza­sie stu­diów, począt­kowo w PPSM im. E. Młynar­skiego w War­szawie (1964−1972), a od roku 1967 już w macie­rzy­stej uczelni, gdzie prze­szła wszyst­kie stop­nie kariery aka­de­mic­kiej od asy­stenta (1971) do pro­fe­sora zwy­czaj­nego (2005). Pra­co­wała rów­nież wiele lat w szko­łach muzycz­nych II stop­nia m.in. w PSM II st. im. Elsnera, na Eks­pe­ry­men­tal­nym Wydziale Instru­men­tal­nym dla mło­dzieży uta­len­to­wa­nej, w Ogól­no­kszt. Sz. Muz. im. Z. Brzew­skiego. Od 1995 jest pro­fe­so­rem Aka­de­mii  Muzycz­nej w Byd­gosz­czy. Wypro­mo­wała 5 dok­to­rów, była pro­mo­to­rem licz­nych prac magi­ster­skich (nagrody na kon­kur­sach ogól­no­pol­skich) oraz prac kwa­li­fi­ka­cyj­nych w szkol­nic­twie II stop­nia. Opie­kun pierw­szej pracy magi­ster­skiej z teo­rii muzyki napi­sa­nej przez nie­wi­do­mego (1996).

W latach 1982–1995 kierow­nik Zespołu Kształ­cenia Słu­chu przy Kate­drze Teo­rii Muzyki AMFC, od 1995 kierow­nik Międzyuczel­nianej Kate­dry Kształ­cenia Słu­chu, od 2004 kie­row­nik Pody­plo­mo­wych Stu­diów Peda­go­giki Kształ­ce­nia Słu­chu i Audy­cji Muzycz­nych. Orga­ni­za­torka i kie­row­nik Mię­dzy­wy­dzia­ło­wej Spe­cja­li­za­cji Peda­go­gicz­nej Kształ­ce­nia Słuchu.

Kon­sul­tant MKiS, eks­pert MEN, jutor kon­kur­sów sol­fe­żo­wych, autorka i współ­au­torka pro­gra­mów naucza­nia w szko­łach muzycz­nych I i II st. Redak­tor zeszy­tów nauko­wych AMFC m.in. Mate­ria­łów do kształ­cenia słu­chu i naucza­nia zasad muzyki Feliksa Flisa. Twórca i redak­tor serii wydaw­niczej Z prac Międzyuczel­nianej Kate­dry Kształ­cenia Słu­chu (16 publi­ka­cji wie­lo­krot­nie wznawianych).

Recen­zent wielu prac z zakresu meto­dyki kształ­cenia słu­chu, orga­ni­za­torka i uczest­nik sesji nauko­wych i kon­feren­cji metodycz­nych. Kierow­nik pro­gra­mów badaw­czych, współ­pracow­nik katedr: Aku­styki Muzycz­nej i Psy­cho­lo­gii Muzyki, kon­sul­tant nagrań muzycz­nych do testów i pod­ręcz­ników. Wykła­dowca Mię­dzy­na­ro­do­wych Kur­sów Muzycz­nych (Łańcut), Warsz­tatów Muzycz­nych Kra­jo­wego Fun­duszu na Rzecz Dzieci (Zako­pane), Warsz­tatów Muzycz­nych EPTA (Kry­nica), semi­na­riów i kur­sów wakacyj­nych dla nauczy­cieli. Wygła­szała wykłady w wielu uczel­niach w kraju i za gra­nicą, pro­wa­dziła lek­cje poka­zowe, brała udział w spo­tkaniach autor­skich oraz audy­cjach radio­wych i telewizyjnych.

Odzna­cze­nia: Złoty Krzyż Zasługi, Odznaka Zasłu­żony Dzia­łacz Kul­tury, Medal Komi­sji Edu­ka­cji Naro­do­wej, Dyplom Bur­mi­strza mia­sta Łańcuta; Nagrody:  Mini­stra Kul­tury i Sztuki II stop­nia (indy­wi­du­alna i zespo­łowa), Kura­tora Mia­sta Sto­łecz­nego War­szawy, Dyrek­tora Cen­trum Edu­ka­cji arty­stycz­nej (indy­wi­du­alna I st.), Rek­tora AMFC (wie­lo­krot­nie). Sty­pen­dystka Rządu Fran­cu­skiego, Towa­rzy­stwa im. F. Chopina.

Muzyczne tra­dy­cje rodzinne kon­ty­nu­ują córki: Anna Maru­cha – woka­listka i kom­po­zy­torka, Agnieszka Maru­cha – skrzy­paczka, lau­re­atka mię­dzy­na­ro­do­wych i ogól­no­pol­skich kon­kur­sów skrzypcowych

Hobby: podróże, turystka górska

Waż­niej­sze publikacje:

Książki:

• Ćwicze­nia do kształ­cenia słu­chu, MP COPSA, z. 78, Warszawa 1979.
• Mate­riały do kształ­cenia słu­chu – ćwicze­nia do czy­ta­nia nut gło­sem, cz. I (skrypt), AMFC, Warszawa 1981.
• Spe­cy­fika kształ­cenia słu­chu na róż­nych wydzia­łach AMFC. Infor­mator dla nauczy­cieli, COPSA, War­szawa 1986.
• Dyk­tanda muzyczne (pod­ręcz­nik i 6 płyt LP), PWM, Kra­ków 1988.
• Ćwicze­nia do kształ­cenia słu­chu. Wybór z utwo­rów Fry­de­ryka Cho­pina (pod­ręcz­nik i 2 kasety audio), wer­sja polsko-angielska, PWM, Kra­ków 1992.
• Dyk­tanda muzyczne – wyda­nie nowe, wer­sja polsko-angielska, PWM, Kra­ków 2003
  • Dyk­tanda muzyczne 1 – pod­ręcz­nik i 2 CD
  • Dyk­tanda muzyczne 2 – pod­ręcz­nik i 3 CD
  • Dyk­tanda muzyczne 3 – pod­ręcz­nik i 2 CD
• Jak słu­chać aby sły­szeć. Szkice z meto­dyki kształ­ce­nia słu­chu. Cz. I i II, 4 CD, UMFC, War­szawa (w druku).

Arty­kuły:

• Kształ­cenie słu­chu kom­pozytorów, teo­retyków i dyrygen­tów, ZN AMFC, Warszawa 1989.
• Ocze­ki­wa­nia aka­de­mii muzycz­nych w sto­sunku do absol­wen­tów szkół śred­nich w zakre­sie kwa­li­fi­ka­cji słu­cho­wych, w: Zagad­nienia meto­dyki przed­miotów ogól­nomuzycz­nych, ZN AMFC Warszawa 1991.
• Dla­czego napi­sa­łam pod­ręcz­nik „Dyk­tanda muzyczne”, w: Księga pamiąt­kowa prof. Witolda Rudziń­skiego w 80-lecie uro­dzin, ZN AMFC, Warszawa 1993.
• Kształ­cenie słu­chu na sek­cji ryt­miki ‚w: Księga pamiąt­kowa prof. Witolda Rudziń­skiego w 80-lecie uro­dzin, ZN AMFC, Warszawa 1993.
• Muzyka ludowa w przed­miotach ogól­nomuzycz­nych, w: Oskar Kol­berg – prekur­sor antro­po­lo­gii kul­tury, Insty­tut Sztuki PAN, Warszawa 1995.
• Spe­cy­ficzne ele­menty kształ­cenia słu­chu muzy­ków róż­nych specjal­no­ści, „Kwar­tal­nik ISME” nr 3–4, Warszawa 1995.
• Musi­cal ear tra­ining — a fun­damen­tal part of curi­cu­lum for sound engi­ne­ers, w: VI Sym­pozjum Inży­nie­rii i Reży­se­rii Dźwięku, AMFC Warszawa 1995.
• O potrze­bie specjalistycz­nego kształ­cenia słu­chu muzy­ków róż­nych specjal­no­ści — tezy do dys­kusji, w: Kształ­ce­nie słu­chu – teo­ria i prak­tyka, AMFC Warszawa 1998.
• Nowe ten­den­cje w kształ­ceniu słu­chu woka­li­stów we Fran­cji, w: Kształ­ce­nie słu­chu woka­li­stów, AMFC, Warszawa 1998.
• My encoun­ters with the Kodály Peda­go­gi­cal Sys­tem, w: Fol­lowing Zol­tán Kodály in Poland, AMFC, Warszawa 2000.
• Kon­tro­wer­sje wokół kształ­cenia słu­chu instrumen­talistów smycz­kow­ców, w: Czło­wiek, muzyka, psy­cho­lo­gia, AMFC, Warszawa 2000.
• Zało­że­nia meto­dyczne pod­ręcz­nika „Dyk­tanda muzyczne” a ich obecna reali­za­cja w pracy szkol­nej, w: „Dyk­tando muzyczne w bada­niach i meto­dyce”. Łódź, 2004.
• O Pro­fe­so­rze Witol­dzie Rudziń­skim, w: „Wokół twór­czo­ści Witolda Rudziń­skiego”. War­szawa, AMFC, 2004.
• Ana­liza dzieła muzycz­nego jako ważny ele­ment zajęć kształ­ce­nia słu­chu, w: „Z zagad­nień per­cep­cji i wyobraźni muzycz­nej”. Aka­de­mia Muzyczna im. I. J. Paderewskiego, Poznań 2005.
• Z zagad­nień ana­lizy har­mo­nicz­nej na róż­nych pozio­mach naucza­nia przed­miotu „kształ­ce­nie słu­chu”, w: „Kształ­ce­nie słu­chu har­mo­nicz­nego”, Poznań 2007.
• Miej­sce lite­ra­tury muzycz­nej XX wieku w pol­skich pod­ręcz­ni­kach do kształ­ce­nia słu­chu prze­zna­czo­nych dla uczniów szkół muzycz­nych II stop­nia, w: „Kształ­ce­nie słu­chu – Pre­zen­ta­cje – Kon­fron­ta­cje”. War­szawa 2008; „Mię­dzy muzy­ko­lo­giczną reflek­sją a peda­go­giczną pasją – Księga Jubi­le­uszowa pro­fe­sora Leona Mar­kie­wi­cza”, Kato­wice 2009.
• Ana­liza utworu muzycz­nego w jego war­stwie metro­ryt­micz­nej, w: „Zagad­nie­nia rytmu w kształ­ce­niu słu­chu”, Poznań 2010 (w druku).

Biblio­gra­fia:

• Ency­klo­pe­dia Muzyczna PWM, CD suple­ment, Kra­ków 2001.
• Ency­klo­pe­dia Actus Purus, Kto jest kim w Pol­sce, Poznań 2004.
• Współ­cze­śni uczeni pol­scy. Słow­nik bio­gra­ficzny tom V, suple­ment, War­szawa 2006.
• Mię­dzy­na­ro­dowe Kursy Muzyczne im. Zenona Brzew­skiego w Łańcu­cie w latach 2005–2007, Łańcut 2007.
• Lek­sy­kon pol­skich muzy­ków peda­go­gów uro­dzo­nych po 31 grud­nia 1870, Kra­ków 2008.